11 nr. 5 September 2025 en investeringen vragen. Maar het feit dat we 2 jaar geleden deze gezamenlijke aanpak zijn gestart, geeft ook aan hoe belangrijk we dit vinden.” Volgens Hoogeweg spelen bij de schimmelvorming in Amsterdamse woningen meerdere oorzaken. “Nederland heeft altijd al met water te maken gehad. Maar met de klimaatverandering valt er meer regen in kortere tijd. Daarnaast gaat het ook om het onderhoud van woningen en hoe mensen hun woning gebruiken. In een krappe markt wonen vaak meer mensen op kleine oppervlakten en wordt er vaker thuisgewerkt, zeker sinds de coronacrisis. Dat vergroot de kans op vochtproblemen.” Bouwkundige oorzaken vaak onderschat Corporaties hebben in het verleden schimmelproblemen vaak toegeschreven aan het gebruik van de woning door bewoners, zoals te weinig ventileren, te veel vochtproductie. De monitor laat echter zien dat schimmel vaak ontstaat door een complexe mix van factoren: oude woningen met beperkte isolatie, koudebruggen, optrekkend vocht uit kruipruimtes, maar ook gedragsfactoren zoals minder stoken door hoge energiekosten. En volgens de monitor ligt de oorzaak in 62% van de gevallen bij (installatie)technische factoren, zoals slechte ventilatie, gebrekkige isolatie of lekkages. Van den Berg ziet dat enkele bouwkundige tekortkomingen onderbelicht blijven. “Neem vloerisolatie. Dat is letterlijk een ondergeschoven kindje. Bij renovaties wordt vaak gevel- of dakisolatie toegepast, maar vloeren worden vergeten. Dat is bij inspecties ook niet de meest makkelijke plek om te controleren. Al valt dit in Amsterdam heel erg mee als factor van belang omdat er weinig grondgebonden woningen zijn. Maar in die woningen zie je wel situaties ontstaan waarin woningen een beter energielabel krijgen, maar nog steeds schimmelproblemen hebben. Als je kijkt naar de tabel energielabels en schimmelproblemen, zien we dat het aantal meldingen van huurders in huizen met energielabel C en E vrijwel gelijk is. Dan is toch de vraag: wat hebben woningcorporaties gedaan om label C te bereiken? Dat kan zijn gebeurd door betere beglazing en mechanische ventilatie aan te brengen, maar dat lost schimmelproblemen slechts gedeeltelijk op. Het is ons niet helemaal duidelijk of isolatie wel volledig wordt meegenomen; dat is zeker punt van discussie.” Vooruitgang: 20% minder meldingen Er zijn ook positieve signalen. Het aantal meldingen in de winter van 2024/2025 lag 20% lager dan een jaar eerder. Dat kan wijzen op verbetering door maatregelen, maar Stichting !Woon en de Federatie Amsterdamse Huurderskoepels (FAH) waarschuwen in de evaluatie ook dat het deels komt door ‘meldingsmoeheid’: huurders die het vertrouwen in corporaties hebben verloren en daarom niet meer melden. De gezamenlijke aanpak heeft ook een forse financiële impact. In 2024 waren de structurele kosten voor de corporaties samen bijna 9 miljoen euro, dat werd uitgegeven aan inspecties, reiniging en bouwkundige maatregelen. De verwachting is dat dit jaar de kosten met € 500.000 stijgen naar in totaal € 9,2 miljoen. Daarmee laat de aanpak zien dat corporaties het probleem serieus nemen. Van den Berg: “Wij zijn tevreden dat er veel meer aandacht voor het schimmelprobleem is, en dat er afspraken met elkaar zijn gemaakt. Op die manier kunnen we elkaar daaraan houden.” Op de vraag of het probleem ooit helemaal opgelost wordt, is hij realistisch: “Nee, daarvoor is het oplossen van schimmelproblemen te complex. Maar verbeteren kan zeker. Met betere communicatie, bouwkundige ingrepen en meer regie kan de aanpak veel effectiever worden. Daar ligt de uitdaging voor de komende jaren. Want vergis je niet: dit is een maatschappelijk probleem: als je schimmel in je woning hebt, voelt het aan alle kanten niet fijn. Dus die onvrede onder huurders begrijpen we heel goed. En zolang huurders niet tevreden zijn, is er nog veel werk te doen.” Subsidie Voor de komende jaren heeft die betere bewonersbegeleiding dan ook hoge prioriteit, bijvoorbeeld met de inzet van bewonersbegeleiders en zogeheten ‘schimmelcoaches’. Hoogeweg van AFWC: “De Alliantie en Ymere zetten die al in. De gemeente ziet dat dit helpt en werkt aan een subsidie, die het inzetten van bewonersbegeleiders financieel ondersteunt. Daarmee kunnen we bewoners beter informeren en ondersteunen in het voorkomen van schimmel.” Schimmelvorming in Amsterdamse huurwoningen wordt sinds 2023 structureel aangepakt door 6 woningcorporaties samen met de gemeente, de GGD, Stichting !WOON en huurdersorganisaties. Foto’s: Stichting !WOON. Ingenieursbureau Caubergh Huygen wordt zowel in Amsterdam als in Den Haag ingezet om schimmel- en vochtinspecties te doen in huurwoningen. Foto: Caubergh Huygen.
RkJQdWJsaXNoZXIy NTI5MDA=