35 nr. 2 Maart 2026 ‘Dirigent’ laat bouw en techniek beter samenspelen Hogere Elektrotechniek: ontwerpen aan de toekomst van energie Installaties: Cursussen & Opleidingen i.s.m. TVVL De energietransitie zorgt voor een revolutie in de gebouwde omgeving. Waar vroeger gasleidingen en verwarmingsketels de toon zetten, vormen tegenwoordig elektrische installaties, flexibiliteit en besturing het kloppend hart van elk duurzaam gebouw. Dat vraagt om specialisten die méér kunnen dan conventioneel ontwerpen. Met de post-hbo opleiding Hogere Elektrotechniek biedt TVVL een stevig kennisfundament voor professionals die klaar willen staan aan de frontlinie van die verandering. De elektrificatie van gebouwen gaat hand in hand met toenemende complexiteit. Steeds meer functies, van verlichting en klimaatregeling tot mobiliteit en opslag, vragen om elektrische energie. Tegelijkertijd verandert het speelveld: gebouwen worden energieknooppunten, DC-systemen winnen terrein, en congestie in het net dwingt tot slimme verdeling van vermogen. De opleiding speelt precies op die actualiteit in. Deelnemers leren niet alleen hoe een installatie werkt, maar vooral waarom ze zo ontworpen moet worden — en hoe de keuzes doorwerken in veiligheid, efficiency en duurzaamheid. Theorie, praktijk en projectgericht leren De opleiding Hogere Elektrotechniek bestaat uit zestien lesdagen die om de twee weken plaatsvinden, meestal in de middag en avond. De rode draad is een sterke koppeling tussen theorie en praktijk. Onderwerpen als elektriciteitsleer, netaansluitingen, kabelberekening, beveiliging, DC-installaties en wetgeving zoals de NEN 1010 komen geïntegreerd aan bod. De docenten, allemaal actief in het werkveld, delen hun praktijkervaringen en dagen deelnemers uit om verder te kijken dan de norm. De opleiding wordt afgesloten met een theorie-examen waarin ontwerpkeuzes en berekeningen worden getoetst. Erkende kwaliteit De opleiding is officieel geregistreerd bij CPION en valt onder toezicht van de Stichting Post Hoger Beroepsonderwijs (SPHBO). Daarmee heeft het diploma landelijke erkenning op post-hbo-niveau. Deelnemers die de opleiding met goed gevolg afronden, worden opgenomen in het landelijke register van afgestudeerden. Klaar voor de energietransitie De thema’s in de opleiding sluiten direct aan op de uitdagingen van vandaag: integratie van zonnestroom, opslag en laadinfra en slimme besturing. Door te werken met software leren deelnemers simuleren, berekenen en ontwerpen volgens de nieuwste inzichten. De opleiding heeft een logische plek binnen de TVVL-leerlijn Elektrotechniek, zoals Elektrotechniek voor werktuigkundigen of Elektrotechnische installatieconcepten en netcongestie. Daarmee biedt TVVL een doorlopende kennislijn voor technici die willen doorgroeien naar het niveau van leadengineer. Investeren in vakmanschap Deelnemers komen uit adviesbureaus, installatiebedrijven en industrie, maar delen één motivatie: de wil om hun vakinhoudelijke kennis te verdiepen. De opleiding vraagt inzet, maar levert tastbare resultaten op. Met die verdieping in kennis, inzicht en systeemdenken positioneert de afgestudeerde zich als spil in de technische verduurzaming van Nederland. Informatie: Duur: 16 lesdagen (middag/avond, om de week). Niveau: post-hbo, erkend door SPHBO/ CPION Locatie: TVVL, Woerden. Startdatum: 24 september 2026. De bouw- en installatiesector is volop in beweging. Verduurzaming, digitalisering, strengere regelgeving en schaarste in mensen én middelen maken projecten complexer dan ooit. Maar wat in gesprekken met het werkveld vooral terugkomt: het gaat zelden mis op één discipline; het schuurt juist op de raakvlakken. Dáár ontstaan misverstanden, vertraging, dubbel werk en faalkosten. TVVL en KPE Groep ontwikkelden daarom samen de post-hbo-opleiding Integraal Projectmanager Bouw en Techniek (IPBT): een opleiding voor professionals die niet alleen inhoudelijk sterk zijn, maar vooral de rol van verbinder willen pakken in integrale projecten. TVVL doet dat vanuit haar rol als kennisplatform en vereniging voor professionals in de installatietechniek. KPE Groep brengt bijna 50 jaar ervaring als opleider voor de bouwsector mee. Samen zetten ze een opleiding neer die direct aansluit op wat er in de praktijk nodig is. “De consensus is er, maar waar leer je dit?” Rob van Bergen, projectleider bij TVVL, herkent de behoefte in de sector. “De conclusie dat er meer integraal samengewerkt moet worden en dat integrale managementskills nodig zijn, wordt breed gedeeld. Alleen: is er dan een opleiding die mensen daarbij helpt?” In de markt werd gekeken naar bestaande opleidingen, maar daarin ligt de nadruk vaak nog té eenzijdig op klassiek projectmanagement of één discipline. “Toen hebben TVVL en KPE de stoute schoenen aangetrokken en gedacht: dan gaan wij zelf een opleiding ontwikkelen en aanbieden die juist op dat punt helpt.” Ontwikkeld samen met het werkveld De opleiding is gebouwd op input uit het werkveld. In gesprekken met diverse professionals uit de bouw en techniek kwam een consistent patroon naar voren. Projecten worden integraler en complexer, terwijl de traditionele scheiding tussen bouw en techniek in de praktijk nog te vaak leidt tot ruis en inefficiëntie. Daarnaast volgen ontwikkelingen elkaar steeds sneller op, wat om nieuwe vaardigheden vraagt. Denk aan BIM, commissioning, duurzame installaties zoals warmtepompen en WKO, en de opkomst van AI. Ook verschuiven verantwoordelijkheden in de keten, waardoor de rol van projectmanager meer gewicht krijgt. De marktanalyse vat het treffend samen met een metafoor: de integraal projectmanager is als de “dirigent van het orkest”, die ervoor zorgt dat alle disciplines in samenhang en harmonie presteren. Wat gaat er mis in projecten? In het gesprek over de opleiding komt steeds hetzelfde punt naar voren. Het probleem is zelden een gebrek aan vakkennis. Het probleem is dat projecten vragen om integraal denken, terwijl daar in de dagelijkse praktijk nog te weinig structuur en leiderschap voor is. Van Bergen schetst dat met het voorbeeld van duurzaamheid: “Strengere eisen gelden voor het hele gebouw en niet voor een enkele etage. Je kunt het niet meer binnen je eigen discipline oplossen. Oplossingen moeten in samenhang kloppen.” Daarnaast spelen houding en gedrag een rol, merkt hij op: “Techneuten presteren vaak op inhoudelijke kennis. Dat is hun kracht, maar het kan ook een achilleshiel zijn. Ze moeten integraal leren denken, samenwerken en actief doorvragen wat het belang van de ander is.” Lieke Toonen (KPE Groep), als onderwijskundige betrokken bij de opzet van de opleiding, ziet datzelfde patroon: “Als je vooral vanuit de inhoud komt, vergeet je soms die nieuwsgierigheid te hebben en de vragen aan andere partijen te stellen. Terwijl je juist wilt dat iedereen vanuit eigen expertise input geeft en dat de projectmanager de verbinding legt.” Opzet De didactische opzet bestaat uit online leren, onsite bijeenkomsten en praktijkopdrachten in de eigen werkomgeving. Dit komt in iedere module terug. De nadruk ligt op toepassen en evalueren in de praktijk (Bloom-niveaus 3–5). De opleiding is bovendien stapelbaar. Je kunt modules los volgen en afsluiten met een certificaat. Maar je kunt ze ook combineren tot een volwaardige posthbo opleiding, met bij goed gevolg een diploma als resultaat. Voor wie is de opleiding en wat levert het op? IPBT is bedoeld voor professionals in bouw en installatietechniek met hbo werk- en denkniveau en minstens twee jaar relevante werkervaring, die zelfstandiger en integraler willen sturen op complexe projecten. Het beoogde resultaat? Deelnemers ontwikkelen zich tot projectmanagers die het héle project overzien en integraal sturen op geld, risico, organisatie, tijd, informatie en kwaliteit. Zo brengen ze bouw en techniek beter bij elkaar, met digitale tools als middel, niet als doel. Oftewel: de integraal projectmanager als dirigent. Niet om het orkest harder te laten spelen, maar om het samen (beter) te laten klinken. Meer info: https://tvvl.nl/cursus/integraal-projectmanager-bouw-en-techniek/
RkJQdWJsaXNoZXIy NTI5MDA=